Mars – czy skamieniałe pęknięcia w błocie są dowodem istnienia życia?

Mars

Mars, znany również jako Czerwona Planeta, od wieków intryguje i fascynuje swoją tajemniczą historią wodną. Naukowcy z NASA dokonali niesamowitego odkrycia, kiedy łazik Curiosity natknął się na starożytne pęknięcia w błocie, które sugerują regularne cykle mokre-suche na tej planecie. Serie te mogły sprzyjać procesom prebiotycznym. Ale co to oznacza?

Ten niezwykły wzór heksagonalnych pęknięć w błocie może być pierwszym dowodem na istnienie warunków, które mogły sprzyjać powstaniu życia na tej odległej planecie. Od dawna przypuszcza się, że stałe cykle klimatyczne, zbliżone do tych na Ziemi, mogły wspierać rozwój mikroorganizmów na Marsie. Naukowcy sądzą, że te specyficzne wzory w błocie mogą stanowić potwierdzenie tej teorii.

Odkrycie Curiosity – cykle mokre i suche na Marsie

Krater Gale, położony na powierzchni Marsa, stał się miejscem ważnych odkryć dzięki misji łazika Curiosity, który systematycznie przemierza sedymentacyjne warstwy Góry Sharpa, wznoszącej się na wysokość 5000 m. Robot o wielkości samochodu, który dotarł na powierzchnię w 2012 r., zauważył pęknięcia w błocie w 2021 r. Te szczególne formy powstają, gdy warunki mokro-suche występują wielokrotnie, jedne po drugich. Co więcej, te cykle były prawdopodobnie sezonowe, co sugeruje, że klimat planety Mars w tamtym czasie był bardziej zmienny i dynamiczny niż wcześniej sądzono.

Jak mówi William Rapin z Francuskiego Instytutu Badań Astrofizycznych i Planetarnych, autor badania niedawno opublikowanego w „Nature”, „To pierwszy namacalny dowód, który potwierdza, że starożytny klimat Marsa miał regularne, ziemskie cykle mokro-suche”.

Mimo że obecnie Mars jest chłodny i pozbawiony wilgoci, od lat badacze odkrywają ślady wskazujące, że kiedyś jego powierzchnia była pocięta rzekami, strumieniami i pełna jezior, a może nawet mórz. Gdy weźmiemy pod uwagę fakt, że życie na Ziemi pojawia się niemal wszędzie tam, gdzie występuje woda, owe znaki sugerują, że Mars mógł być kiedyś siedliskiem życia – a być może wciąż nim jest.

Mars – tajemnicze pęknięcia w błocie

Pęknięcia zostały zauważone po pobraniu próbki z kamienia o nazwie Pontours, znajdującego się w strefie przejściowej, między warstwą bogatą w glinę, która zazwyczaj powstaje w obecności wody, a warstwą bogatą w solne minerały nazywane siarczanami, które zwykle formują się w procesie odparowywania wody.

Minerały obecne w każdym obszarze krateru odzwierciedlają różne epoki w historii Gale. Strefa przejściowa, w której zostały znalezione pęknięcia, dostarcza informacji o okresie długich susz , podczas których wypełniające krater jeziora i rzeki zaczęły się cofać. Błoto, gdy wysycha, pęka w kształt litery T, ale mięknie i przybiera kształt litery Y, gdy jest wielokrotnie wystawiane na działanie wody, ostatecznie tworząc sześciokątny wzór, który zachował się przez miliardy lat.

Wodne Sprawy 17 2023

4

Naukowcy przypuszczają, że te formacje to skamieniałe ślady pęknięć ze starożytnego błota w dnie jeziora, które regularnie doświadczało zmian – przechodziło z okresów wilgotnych do suchych, prawdopodobnie w sposób sezonowy. „Ta formacja miała pewną głębokość, co mówi nam, że cykl utrzymywał się przez dłuższy czas, nawet przez miliony lat” – powiedział Rapin.

Znaczenie dla astrobiologii

Cykle mokre-suche mają ogromne znaczenie dla astrobiologów. Mogą one sprzyjać polimeryzacji prebiotycznej, procesowi uważanemu za kluczowy etap w ewolucji życia. W odpowiednich warunkach, takich jak te zaobserwowane w kraterze Gale, takie cykle mogłyby przyspieszyć reakcje chemiczne, które prowadzą do powstania pierwszych form życia. Odkrycie pęknięć w błocie w Pontours może dostarczyć naukowcom okazji do badania pozostałości po życiu.

Mars nie jest zbudowany z płyt, jak ma to miejsce w przypadku Ziemi, więc znacznie starsze okresy historii planety zostały tam zachowane. „To dość szczęśliwe dla nas, że mamy w pobliżu taką planetę jak Mars, która wciąż przechowuje wspomnienia o naturalnych procesach, które mogły prowadzić do powstania życia” – Rapin.

Czy skamieniałe pęknięcia w błocie kryją odpowiedź na istnienie życia poza Ziemią?

Odkrycie niespodziewanych pęknięć w marsjańskim błocie rzuca nowe światło na nasze zrozumienie historii Marsa i potencjału istnienia tam życia. Te skamieniałe ślady, które przetrwały miliardy lat, dostarczają nam cennych informacji o warunkach, które panowały na Czerwonej Planecie w przeszłości.

Z każdym nowym odkryciem na Marsie stajemy się coraz bliżej odpowiedzi na jedno z najbardziej palących pytań w nauce: czy życie istniało kiedyś poza Ziemią? A może wciąż istnieje? Dzięki zaawansowanej technologii i nieustannym badaniom prowadzonym przez NASA oraz innych badaczy z całego świata, jesteśmy coraz bliżej rozwiązania tej zagadki.


Źródło zdjęć: NASA/JPL-Caltech/MSSS/IRAP

music-cover