Niebieski krab – czy Ekwadorczycy zdołają go uratować?

Niebieski krab

Niebieski krab to przedstawiciel gatunku, który niegdyś powszechnie występował w bujnych lasach namorzynowych (mangrowych) wzdłuż wybrzeża Esmeraldas w Ekwadorze, a dziś zagrożony jest wyginięciem. Czy uda się ocalić skorupiaki, które są ważnym elementem lokalnego ekosystemu, gospodarki i kultury?

Wybrzeże Esmeraldas schronieniem niebieskiego kraba

Wybrzeże Esmeraldas położone jest w północno-zachodniej części Ekwadoru, przy granicy z Kolumbią. Występujące w tym rejonie namorzyny zapewniają schronienie wielu gatunkom roślin i zwierząt, w tym niebieskim krabom, które są nie tylko źródłem pożywienia, ale także częścią lokalnej kultury. Cardisoma crassum, z charakterystyczną niebieską skorupą, pomarańczowym brzuchem, czerwonymi nogami i białym szczypcem, zazwyczaj żywi się liśćmi mangrowców i lokalnie występującą roślinnością. Gatunek ten, prowadzący lądowy tryb życia, preferuje obrzeża wodne i błotniste korzenie drzew, w których wykopuje nory, natomiast ikrę składa w ujściach rzek i oceanach.

Jak się okazuje, działalność lokalnych społeczności, która w ostatnich latach prowadzona była bardzo intensywnie, stała się destrukcyjna dla populacji tych zwierząt. Wylesianie i masowa hodowla krewetek doprowadziły do zniszczenia od 25 do 90 proc. ekwadorskich lasów namorzynowych w poszczególnych prowincjach. Również zanieczyszczenia pochodzące z intensywnie prowadzonego przemysłu krewetkowego, takie jak nawozy i antybiotyki, zagrażają delikatnym ekosystemom namorzynowym, zdrowiu i dobrobytowi społeczności lokalnych oraz siedliskom i procesom reprodukcyjnym niebieskich krabów. Te działania okazały się na tyle destrukcyjne, że obecnie gatunek uważany jest za zagrożony, z zauważalnym spadkiem populacji od lat 80. XX w.

Jeśli znikną namorzyny, niebieski krab także

Społeczność prowincji Esmeraldas dostrzegła problem oraz próbuje mu przeciwdziałać. Luna Creciente i Związek Organizacji Chłopskich Esmeraldas (UOCE) podjęły działania na rzecz ochrony niebieskich krabów, w tym edukację na temat znaczenia przestrzegania sezonowych zakazów połowu. Zakazy, które wprowadzane są dwa razy w roku, mają ochronić populację niebieskich krabów w kluczowych okresach ich cyklu życiowego, takich jak czas zalotów i linienia.

Pierwszy zakaz odłowu niebieskich krabów obowiązuje od stycznia do lutego, kiedy zwierzęta przygotowują się do zalotów i godów. Drugi ma miejsce między sierpniem a wrześniem, czyli wtedy, gdy kraby rosną i zrzucają za małe pancerze (linienie). Co więcej, lokalna społeczność wie, że nie może łowić krabów płci żeńskiej i osobników o długości pancerza mniejszej niż 19,05 cm oraz bardzo dokładnie przestrzega tych wytycznych.

Oprócz ochrony niebieskich krabów podejmowane są działania mające zadbać o lasy mangrowe. Jak się okazuje, w północnej części prowincji Esmeraldas, gdzie ekosystem namorzynowy jest w lepszym stanie niż na południu, podjęto już prace nad jego odtworzeniem. Przy współpracy z 66 lokalnymi społecznościami sadzi się rośliny na terenach zniszczonych przez hodowle krewetek. Ich celem jest ponowne zalesienie 400 ha ziemi i ochrona 15 tys. ha namorzynów, co da niebieskim krabom warunki zwiększające szansę na przeżycie.

Ekwadorskie lasy mangrowe stały się także miejscem badań. Naukowcy z Universidad Espíritu Santo, Uniwersytetu Stanforda, Scripps Institution of Oceanography i Environmental Defense Fund zajęli się analizą zmian w magazynowaniu dwutlenku węgla i metanu w zrewitalizowanych lasach namorzynowych. Monitorują oni poziomy węgla i metanuprzed i po renaturyzacji, aby ocenić wpływ odtworzenia ekosystemu na jego zdolność do pochłaniania gazów cieplarnianych. Badania obejmują również analizę jakości wody i bioróżnorodności.To holistyczne podejście pozwoli na lepsze zrozumienie reakcji namorzynów na zmiany środowiskowe i ocenę ogólnego stanu odtworzonego ekosystemu.

Niebieski krab to symbol kultury kulinarnej

Mieszkańcy prowincji Esmeraldas propagują niebieskie kraby jako symbol ich wyjątkowej kultury kulinarnej. W 2018 r. wspomniane już organizacje Luna Creciente i UOCE złożyły petycje o uznanie niebieskich krabów przez globalną organizację Slow Food International, która stara się zapobiegać zanikowi lokalnych kultur i tradycji kulinarnych. Jednym z priorytetów organizacji jest podnoszenie świadomości poprzez rozwój Arki Smaku, która jest katalogiem produktów wytwarzanych w sposób zrównoważony, ale zagrożonych zanikiem, a charakteryzujących się wyjątkowym smakiem i stanowiących część dziedzictwa konkretnego regionu na świecie.

Kolejnym narzędziem jest rozwój Slow Food Presidia, projektów, których celem jest utrzymanie wysokiej jakości procesów produkcji żywności, chroniących tradycję, przy jednoczesnym poszanowaniu gleby, wody, dobrostanu zwierząt i różnorodności biologicznej. W przypadku krabów oznacza to, że cały proces pozyskiwania jest chroniony, a społeczność bardziej zaangażowana w zapewnienie zrównoważonych odłowów. Okoliczni mieszkańcy już odczuwają pozytywne zmiany podjętych działań. Odzyskiwanie gatunków, takich jak krab błękitny, i ich siedlisk umożliwia rozwój turystyki, a kobietom z prowincji Esmeraldas daje nowe możliwości zarobkowe. Oprócz sprzedaży mięsa niebieskich krabów, mogą one oferować turystom dania o smakach, których nie znajdą w żadnej innej części kraju, jak np. encocado, czyli gulasz kokosowy z mięsem kraba.

Inicjowane w ostatnich latach projekty odgrywają ważną rolę, bowiem nie tylko chronią niebieskie kraby i ich naturalne środowisko, ale także wspierają lokalną gospodarkę poprzez promowanie zrównoważonych praktyk połowu i turystykę ekologiczną. Mimo że trzęsienia ziemi, powodzie i zjawisko El Niño nadal pogłębiają trudności w ochronie niebieskich krabów i ich siedlisk, to podjęte działania są niezwykle ważne. Nie tylko dla bioróżnorodności, ale także dla przyszłości lokalnych społeczności zależnych od tych ekosystemów.

Używamy plików cookie, aby zapewnić najlepszą jakość korzystania z Internetu. Zgadzając się, zgadzasz się na użycie plików cookie zgodnie z naszą polityką plików cookie.

Close Popup
Privacy Settings saved!
Ustawienie prywatności

Kiedy odwiedzasz dowolną witrynę internetową, może ona przechowywać lub pobierać informacje w Twojej przeglądarce, głównie w formie plików cookie. Tutaj możesz kontrolować swoje osobiste usługi cookie.

These cookies are necessary for the website to function and cannot be switched off in our systems.

Technical Cookies
In order to use this website we use the following technically required cookies
  • wordpress_test_cookie
  • wordpress_logged_in_
  • wordpress_sec

Cloudflare
For perfomance reasons we use Cloudflare as a CDN network. This saves a cookie "__cfduid" to apply security settings on a per-client basis. This cookie is strictly necessary for Cloudflare's security features and cannot be turned off.
  • __cfduid

Odrzuć
Zapisz
Zaakceptuj

music-cover