Susza to jedno z najbardziej dotkliwych, a zarazem ekstremalnych zjawisk naturalnych oddziałujących na społeczeństwo, środowisko oraz gospodarkę. Jednym z rodzajów suszy, które rozróżniamy jest susza rolnicza. Zjawisko to powoduje przesuszenie gleby, a w konsekwencji zmniejszenie lub całkowite zniszczenie upraw. Susza rolnicza coraz częściej występuje na terenach Polski. Już teraz zjawisko to odnotowuje się w wielu regionach, a znaczna część powierzchni naszego kraju jest nią zagrożona.

Susza rolnicza – definicja

Susza rolnicza pojawia się, gdy wilgotność gleby jest niewystarczająca do zaspokojenia potrzeb wodnych roślin i prowadzenia normalnej gospodarki w rolnictwie. Zwana również suszą glebową jest bezpośrednią konsekwencją wydłużającej się suszy atmosferycznej. Warunkiem zaistnienia suszy rolniczej jest wystąpienie zmian w stanie roślinności, tj. objawów stresu wodnego, spadku w biomasie i ograniczeń plonowania. Susza rolnicza prowadzi do strat bezpośrednich w ekosystemach naturalnych, ale przede wszystkim skutkuje stratami w produkcji rolnej i leśnej.

Zgodnie z definicją określoną w ustawie z dnia 7 lipca 2005 r. o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich susza oznacza szkody spowodowane wystąpieniem w dowolnym sześciodekadowym okresie od dnia 21 marca do dnia 30 września danego roku klimatycznego bilansu wodnego poniżej określonej wartości dla poszczególnych gatunków lub grup roślin uprawnych oraz kategorii glebowych.

W Polsce susza rolnicza monitorowana jest przez Instytut Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa–Państwowy Instytut Badawczy (IUNG-PIB). Szczegółowe informacje dotyczące Systemu Monitoringu Suszy Rolniczej można znaleźć w jednym z poprzednich wydań „Wodnych Spraw”.

susza rolnicza
Susza rolnicza i jej monitoring 1

Susza rolnicza – najnowsze informacje z Systemu Monitoringu

Susza rolnicza występuje, gdy obliczone wartości klimatycznego bilansu wodnego (KBW) dla gminy są niższe od wartości krytycznych klimatycznego bilansu wodnego określonych w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 kwietnia 2019 r. (Dz.U. 2019 r. poz. 739) w sprawie wartości klimatycznego bilansu wodnego dla poszczególnych grup i gatunków roślin uprawnych i gleb.

Monitoring Suszy Rolniczej w Polsce prowadzony jest dla następujących grup i gatunków roślin: zbóż ozimych, zbóż jarych, kukurydzy na ziarno, kukurydzy na kiszonkę, rzepaku i rzepiku, ziemniaków, buraków cukrowych, chmielu, tytoniu, warzyw gruntowych, drzew owocowych, krzewów owocowych, truskawek, roślin strączkowych. Zgodnie z najnowszymi informacjami pochodzącymi z systemu Monitoringu Suszy Rolniczej, w trzecim okresie raportowania, tj. od 11 kwietnia do 10 czerwca 2023 r., średnia wartość KBW, na podstawie którego dokonywana jest ocena stanu zagrożenia suszą, była ujemna i wynosiła -110 mm. W obecnym sześciodekadowym okresie uległa zmniejszeniu o 40 mm w stosunku do poprzedniego okresu (1 kwietnia – 31 maja).

Warto zaznaczyć, że deficyt wody dla roślin uprawnych nadal wzrasta i występuje w całym kraju. Największe niedobory notowano na terenach Pojezierza Mazurskiego i Pomorskiego oraz na Kujawach: od -180 do -209 mm. Duży deficyt wody wystąpił również na obszarze Polski Środkowej: od -150 do -179 mm. Nieco mniejszy, od -50 do -149 mm, pojawił się na terenach leżących na południe od wyżej wymienionych obszarów. W trzecim okresie raportowania, w wyniku panujących warunków wilgotnościowych, stwierdzono wystąpienie suszy rolniczej na terytorium niemal całej Polski.

Zjawisko suszy rolniczej odnotowano na terenie 14 województw. Strat nim spowodowanych nie zaobserwowano jedynie w województwach małopolskim oraz podkarpackim. Największy zasięg suszy rolniczej dotknął uprawy zbóż jarych. Suszę w tych uprawach notowano w 1468 gminach (59,27% gmin Polski). Straty są także w uprawach: zbóż ozimych, truskawek, krzewów owocowych, drzew owocowych, rzepaku i rzepiku. Szczegółowe informacje dotyczące aktualnych zagrożeń suszą rolniczą można znaleźć na stronie IUNG-PIB.

Używamy plików cookie, aby zapewnić najlepszą jakość korzystania z Internetu. Zgadzając się, zgadzasz się na użycie plików cookie zgodnie z naszą polityką plików cookie.

Close Popup
Privacy Settings saved!
Ustawienie prywatności

Kiedy odwiedzasz dowolną witrynę internetową, może ona przechowywać lub pobierać informacje w Twojej przeglądarce, głównie w formie plików cookie. Tutaj możesz kontrolować swoje osobiste usługi cookie.

These cookies are necessary for the website to function and cannot be switched off in our systems.

Technical Cookies
In order to use this website we use the following technically required cookies
  • wordpress_test_cookie
  • wordpress_logged_in_
  • wordpress_sec

Cloudflare
For perfomance reasons we use Cloudflare as a CDN network. This saves a cookie "__cfduid" to apply security settings on a per-client basis. This cookie is strictly necessary for Cloudflare's security features and cannot be turned off.
  • __cfduid

Odrzuć
Zapisz
Zaakceptuj

music-cover