Usprawnienie wdrażania KPO. Czym jest plan społeczno-klimatyczny?

KPO

Krajowy Plan Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO) doczekał się drugiej rewizji – w poniedziałek, 24 czerwca br., do Komisji Europejskiej wpłynął dokument wykonawczy w tej sprawie. Tymczasem już 27 czerwca wchodzi w życie ustawa, której celem jest usprawnienie wdrażania KPO. Nowe przepisy dotyczą przede wszystkim sposobu finansowania inwestycji oraz konieczności opracowania planu społeczno-klimatycznego.

Nowa ustawa pomoże realizować inwestycje w ramach KPO

Przypomnijmy, że Krajowy Plan Odbudowy został zaakceptowany przez KE już w 2022 r. Określa on cele związane z odbudową i tworzeniem odporności społeczno-gospodarczej kraju po pandemii COVID-19. Wskazuje też konieczne reformy strukturalne oraz inwestycje. W kwietniu minister funduszy i polityki regionalnej Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz poinformowała o wpłynięciu 27 mld zł z pierwszego wniosku o płatność. Łącznie dla Polski w ramach KPO przeznaczono blisko 256 mld zł. Wdrażanie Planu wymaga jednak stałych dostosowań.

Nowelizacja ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2024, poz. 862) określa nowe sposoby korzystania Instrumentu na Rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności (RRF), który jest głównym finansowym narzędziem KPO. Najważniejszą zmianą jest możliwość podpisywania i rozliczania umów w euro, co ma w szczególności pomóc budowie morskich farm wiatrowych. Usprawnienie to dotyczy jednak wyłącznie inwestycji realizowanych w formie pożyczek z RRF.

Dodatkowo nowelizacja formułuje podstawę prawną do zaciągania zobowiązań przez podmioty realizujące inwestycje. Wprowadzono również możliwość finansowania inwestycji w technologie wodorowe (KPO B2.1.1) przy udziale Banku Gospodarstwa Krajowego.

Plan Społeczno-Klimatyczny: nowe wyzwanie przed Polską

Wchodząca w życie nowelizacja odnosi się również do obowiązku przygotowania planów społeczno-klimatycznych przez wszystkie państwa członkowskie UE. Przewiduje się, że projekt planu przygotuje minister rozwoju regionalnego we współpracy z zarządami województw i partnerami społecznymi oraz gospodarczymi. Gotowy dokument zostanie przyjęty przez Radę Ministrów, a następnie przekazany do Komisji Europejskiej.

W założeniu plany społeczno-klimatyczne mają obejmować inwestycje mające na celu złagodzenie skutków opłat za emisje gazów cieplarnianych dla gospodarstw domowych, mikroprzedsiębiorstw i użytkowników transportu znajdujących się w trudnej sytuacji. Ideą jest walka z tzw. „ubóstwem energetycznym”, czyli zapewnienie wspomnianym grupom przystępnego cenowo ogrzewania, chłodzenia oraz mobilności przy jednoczesnym wsparciu celów klimatycznych UE.

21 czerwca br. w Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej odbyła się debata przy okrągłym stole poświęcona właśnie przygotowaniu Planu Społeczno-Klimatycznego na lata 2026-2032. Dokument jest o tyle ważny, że będzie podstawą korzystania ze Społecznego Funduszu Klimatycznego, który przewiduje aż 50 mld zł na inwestycje w energetykę. Będziemy z nich finansować okres przejściowy, pomiędzy tym, co mamy, czyli przestarzałą, niewydolną energetyką, a tym, co powinniśmy mieć, czyli nowoczesnym, czystym, tanim i opłacalnym dla konsumentów i polskiej gospodarki systemem energetycznym. – objaśniła minister Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz.

Rewizja KPO w Komisji Europejskiej

Dotychczas w ramach KPO udało się uruchomić program Czyste Powietrze, w ramach którego Ministerstwo Klimatu i Środowisko dofinansowuje termomodernizację budynków mieszkalnych i wymianę nieefektywnych źródeł ciepła na nowoczesne. Tylko w pierwszym półroczu 2024 r. w na realizację programu przewidziano 1,6 mld zł. Równocześnie wdrażane są inicjatywy związane m.in. z:

  • rozszerzaniem dostępu do bardzo szybkiego internetu;
  • poprawą bezpieczeństwa ruchu kolejowego;
  • wsparciem MŚP w rolnictwie;
  • tworzeniem nowych miejsc w żłobkach i klubach dla dzieci.

Jeszcze w tym roku Polska planuje wysłać do Komisji Europejskiej cztery dalsze wnioski o płatności za zadania realizowane w ramach KPO. Tymczasem jednak Komisja ma na stole rządowy projekt drugiej rewizji KPO (pierwszą przyjęto w 2023 r.). MFiPR udało się wynegocjować z Komisją 95 proc. zadań wytyczonych wcześniej przez rząd. Rewizja jest wynikiem konsultacji publicznych, jakie przedstawiciele administracji rządowej prowadzili od 15 marca do 15 kwietnia br. z samorządami terytorialnymi, środowiskiem naukowo-akademickim, instytucjami publicznymi i organizacjami pozarządowymi, przedsiębiorcami i pracodawcami.

Łącznie przygotowano zmianę 11 z 55 reform oraz 22 z 56 inwestycji. Większość z nich wiąże się z przesunięciem terminu realizacji i zmianą opisu reform. Przewidziano jednak również zmiany zakresu, terminów, wskaźników i sposobu finansowania inwestycji z KPO. Minister MFiPR już zastrzegła, że w 2025 r. konieczna będzie trzecia rewizja KPO.

Używamy plików cookie, aby zapewnić najlepszą jakość korzystania z Internetu. Zgadzając się, zgadzasz się na użycie plików cookie zgodnie z naszą polityką plików cookie.

Close Popup
Privacy Settings saved!
Ustawienie prywatności

Kiedy odwiedzasz dowolną witrynę internetową, może ona przechowywać lub pobierać informacje w Twojej przeglądarce, głównie w formie plików cookie. Tutaj możesz kontrolować swoje osobiste usługi cookie.

These cookies are necessary for the website to function and cannot be switched off in our systems.

Technical Cookies
In order to use this website we use the following technically required cookies
  • wordpress_test_cookie
  • wordpress_logged_in_
  • wordpress_sec

Cloudflare
For perfomance reasons we use Cloudflare as a CDN network. This saves a cookie "__cfduid" to apply security settings on a per-client basis. This cookie is strictly necessary for Cloudflare's security features and cannot be turned off.
  • __cfduid

Odrzuć
Zapisz
Zaakceptuj

music-cover